Zarejestruj

Projekty »

Czy możesz zdecydować, by nie przyjść na te zajęcia? Meandry współczesnych sporów nad wolnością woli

:: Projekt K034 (Szczegóły)
Adresaci
szkoła ponadpodstawowa, studenci
Dla niepełnosprawnych
niedowidzących, niepełnosprawnych ruchowo
Forma prezentacji
dyskusja, wykład
Przedmioty
etyka, filozofia
Organizator
Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II
Wydział Filozofii
Autor
dr Jacek Jarocki
Terminy
Czas trwania projektu: 2 godz. (90 min.)
Edycja zakończona
Piątek 2021-09-24 12:00 - 14:00
Wolne miejsca: 30

Miejsce realizacji: Gmach Główny KUL (GG 243)
Adres: Lublin, Aleje Racławickie 14

Inne projekty w tym miejscu

Wyobraź sobie, że wychodzisz ze sklepu, trzymając w dłoni pięć złotych, które zostały Ci po zakupach. Tuż za drzwiami spotykasz kwestującego przedstawiciela organizacji na rzecz ochrony zwierząt. Wydaje się jasne, że możesz zrobić dwie rzeczy: wrzucić monetę do puszki albo iść dalej. W tej i podobnych sytuacjach masz przemożne poczucie, że decyzja należy całkowicie do Ciebie. Innymi słowy: doświadczasz wolnej decyzji.

Jak jednak pokazują argumenty filozoficzne i naukowe, owo doświadczenie może być całkowicie złudne. Dlaczego? Mówiąc najkrócej, nasz świat – przynajmniej na poziomie codziennych przedmiotów – jest w pełni rządzony prawami przyrody. Nie inaczej jest z nami. Nasze mózgi na przykład, stanowiące w powszechnym mniemaniu naukowców centrum życia psychicznego – w tym wolnego sprawstwa – działają podług ściśle określonych praw fizyki, chemii i biologii, od których nie ma odstępstw. Teza ta od wieków przekonywała filozofów, od niedawna jednak możemy ją empirycznie potwierdzić. Jak sugerują słynne badania nad wolną wolą, prowadzone w latach 80. XX wieku przez Benjamina Libeta, to nasz mózg podejmuje decyzje, my zaś ulegamy jedynie złudzeniu, że o czymkolwiek decydujemy.

W trakcie naszego spotkania pokażę, na czym polega problem wolnej woli, jak można go rozwiązać, a także jakie argumenty przemawiają za dostępnymi opcjami i przeciw nim. Konkluzja może być dla niektórych smutna: przeciwko wolnej woli przemawia zarówno nauka, jak i rozważania czysto filozoficzne. Albo zatem musimy jej pojęcie odrzucić, albo znacząco je osłabić. Każda jednak z tych decyzji niesie poważne praktyczne konsekwencje, zarówno dla prawodawstwa czy medycyny, jak i praktycznego życia. Nierozstrzygniętą kwestią pozostaje, czy skutki te jesteśmy w stanie wprowadzić w życie, pozbywając się nad wyraz sugestywnej iluzji wolności.

  • Foto